LEGAL HFC 4 LIFE to ogólnopolski projekt realizowany w ramach programu LIFE Unii Europejskiej, którego celem jest skuteczne ograniczenie nielegalnego obrotu fluorowanymi gazami cieplarnianymi (HFC) oraz zmniejszenie ich negatywnego wpływu na klimat i środowisko. Projekt odpowiada na rosnący problem przemytu i nielegalnego handlu HFC, które – ze względu na bardzo wysoki potencjał tworzenia efektu cieplarnianego (GWP) – stanowią istotne zagrożenie dla realizacji celów klimatycznych UE.
Cel główny projektu
Ograniczenie emisji gazów HFC pochodzących z nielegalnego obrotu o co najmniej 42 000 ton ekwiwalentu CO₂ (tCO₂e) poprzez opracowanie i wdrożenie trwałego modelu współpracy oraz narzędzi wspierających działania kontrolne, edukacyjne i legislacyjne. |
Cele szczegółowe
Projekt koncentruje się na czterech komplementarnych obszarach:
Wzmocnienie kompetencji organów państwowych
- Projekt znacząco przyczynia się do wzmocnienia kompetencji organów państwowych odpowiedzialnych za nadzór i kontrolę w obszarze czynników chłodniczych. W jego ramach przeszkolono około 500 przedstawicieli administracji i służb kontrolnych, w tym funkcjonariuszy Krajowej Administracji Skarbowej, Wojewódzkich Inspektoratów Ochrony Środowiska, Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska oraz Policji. Szkolenia obejmowały rozwój wiedzy z zakresu rozpoznawania nielegalnych HFC, stosowania procedur kontrolnych oraz znajomości nowych przepisów dotyczących F- gazów. Dodatkowo projekt wspiera poprawę współpracy i wymiany informacji pomiędzy instytucjami, co przyczynia się do skuteczniejszego monitorowania rynku i ochrony środowiska.
|
Wsparcie procesu legislacyjnego
- Projekt wspiera proces legislacyjny poprzez aktywne angażowanie przedstawicieli administracji publicznej, branży chłodnictwa i klimatyzacji (ChiK), sektora nauki oraz organizacji branżowych w cykl paneli dyskusyjnych. Spotkania te umożliwiają wypracowanie wspólnych rekomendacji oraz sformułowanie „głosu branży ChiK” w kontekście nowelizacji polskiej ustawy F-gazowej. Dodatkowo projekt wspiera praktyczne wdrażanie przepisów Rozporządzenia UE 2024/573, ułatwiając adaptację regulacji do realiów funkcjonowania rynku i podnosząc świadomość prawną wśród kluczowych interesariuszy.
|
Edukacja branży chłodnictwa i klimatyzacji (ChiK)
- Projekt obejmuje szeroko zakrojoną edukację branży ChiK, w ramach której przeszkolono około 1000 przedstawicieli sektora, w tym producentów, dystrybutorów, serwisantów oraz przedstawicieli branży motoryzacyjnej. Szkolenia i działania edukacyjne koncentrują się na podnoszeniu świadomości zagrożeń związanych z nielegalnym obrotem czynników chłodniczych oraz promowaniu bezpiecznych i legalnych praktyk w użytkowaniu urządzeń. Projekt kładzie również duży nacisk na rozwijanie odpowiedzialności rynkowej, wspierając uczestników w stosowaniu zgodnych z przepisami i środowiskowo odpowiedzialnych rozwiązań.
|
Budowanie świadomości społecznej
- Projekt angażuje się również w budowanie świadomości społecznej poprzez szeroko zakrojone kampanie informacyjne, skierowane do różnych grup odbiorców. Działania te mają na celu uświadamianie wpływu nielegalnych HFC na klimat, bezpieczeństwo oraz zdrowie ludzi, a także zachęcanie społeczeństwa do aktywnego reagowania i zgłaszania podejrzeń dotyczących nielegalnego handlu czynnikami chłodniczymi. Dzięki temu projekt wspiera tworzenie bardziej odpowiedzialnego i świadomego rynku oraz zwiększa ochronę środowiska.
|
Rezultaty i trwałość projektu
Projekt przynosi szereg wymiernych rezultatów oraz zapewnia trwałość podejmowanych działań. Jego efektem będzie realne ograniczenie emisji HFC pochodzących z nielegalnych źródeł, lepsze przygotowanie administracji publicznej do kontroli rynku, a także wzrost świadomości i odpowiedzialności wśród przedstawicieli branży chłodnictwa i klimatyzacji. Projekt tworzy trwały model współpracy pomiędzy instytucjami publicznymi a sektorem prywatnym, a udostępnione publicznie narzędzia i materiały edukacyjne będą wykorzystywane także po zakończeniu jego realizacji.
Projekt powstał w odpowiedzi na istotne zagrożenia związane z nielegalnym obrotem HFC (fluorowanych gazów cieplarnianych), które mają bardzo wysoki wpływ na ocieplenie klimatu. Nielegalny handel tymi substancjami omija przepisy UE, zagraża środowisku i bezpieczeństwu oraz destabilizuje rynek. Realizacja projektu wspiera więc zarówno unijne, jak i krajowe cele klimatyczne, przyczyniając się do bardziej odpowiedzialnego i zrównoważonego funkcjonowania rynku czynników chłodniczych.
